Tổng hợp phương pháp bào chế dược liệu cổ truyền

Thảo dược thiên nhiên tại Việt nam đa dạng và phong phú về chủng loại. Mỗi cây thuốc lại có giá trị dược tính khác nhau, mang đến hiệu quả điều trị riêng. Tuy nhiên, thông qua phương pháp bào chế, thu được tinh chất hoạt chất có lợi sẽ nâng cao giá trị sử dụng của thuốc. Cao dược liệu đặc, lỏng, bột… những dạng dược liệu được dùng phổ biến.

Tuy nhiên, mỗi loại thảo dược lại có cách bào chế khác nhau, đồng thời giá trị dược tính cũng khác biệt. Cùng tìm hiểu về các phương pháp bào chế dược liệu qua bài viết chia sẻ dưới đây. Từ đó hiểu và lựa chọn đơn vị bào chế dược liệu uy tín, chất lượng.

Phương pháp bào chế thảo dược đơn giản được áp dụng phổ biến 

Từ xưa, thảo dược đã được sử dụng để bào chế thuốc điều trị bệnh. Đông y cổ truyền có các dạng thuốc: Cao, đơn, tán, tễ,  tửu đại diện cho các phương pháp bào chế phổ khác nhau. Cụ thể, các phương pháp bào chế dược liệu được áp dụng như:

  • Cao dược liệu – Phương pháp chiết xuất dược liệu sau đó được cô đặc lại. Tùy theo thời gian cô đặc mà có các loại cao dược liệu khác nhau như: lỏng, đặc, khô. Các loại cao dược liệu được dùng làm nguyên liệu bào chế thuốc, hoặc sử dụng trực tiếp.
  • Đơn dược được bào chế dưới dạng viên uống nhỏ. Nguyên liệu cao dược được tán mịn thành bột, sau đó thêm phụ gia để tạo viên uống.
  • Thuốc tán – Dạng thể rắn hoặc rời. Loại thuốc được tán từ nguyên liệu dược liệu (động hoặc thực vật) sau đó sử dụng ngoài ra.
  • Tửu dược – Dược liệu được ngâm trong rượu (thành phần ethanol sẽ là dung môi hòa tan các hợp chất). Dung dịch rượu thuốc sẽ uống trực tiếp hoặc xoa ngào. 
  • Thuốc tễ – Thành phần dược liệu bột tán mịn kết hợp với mật ong. Sử dụng uống trực tiếp để điều trị bệnh mãn tính.

Các tiêu chuẩn chọn thảo dược bào chế thuốc đông dược

Các phương pháp bào chế thuốc trên đây dựa trên kinh nghiệm và các bài thuốc dân gian kết hợp. Tuy nhiên, hiệu quả điều trị của thuốc chưa thực sự phát huy tối đa công năng của các thảo dược. Ngành đông dược phát triển, với nghiên cứu y học phát triển, tìm ra các công thức thuốc được bào chế từ dược liệu thiên nhiên giúp điều trị bệnh hiệu quả.

Thảo dược tự nhiên là nguyên liệu đầu vào quan trọng quyết định chất lượng thuốc. Lựa chọn nhà cung cấp nguyên liệu dược liệu an toàn, uy tín là ưu tiên hàng đầu. Các tiêu chí dưới đây sẽ giúp bạn đánh giá chọn thảo dược chuẩn để bào chế thuốc Đông dược:

  • Thảo dược tự nhiên được trồng tại vùng dược liệu đạt chuẩn quốc tế GACP-WHO: sạch, an toàn, không kim loại nặng, không tồn dư thuốc trừ sâu…
  • Thảo dược được kiểm soát về độ tuổi thu hoạch, các chỉ số: sinh học, nấm,. pH, độ ẩm… lý tưởng đáp ứng yêu cầu kiểm soát.
  • Thảo dược được đóng gói, bảo quản đúng quy định, môi trường nhiệt độ phù hợp để không bị biến tính. 
  • Thảo dược nằm trong danh mục được cấp phép sử dụng sản xuất thuốc. Thành phần không chứa các hoạt chất gây phản ứng thuốc.

Thuốc được bào chế từ thảo dược hỗ trợ điều trị bệnh hiệu quả khi được sử dụng đúng liều lượng, thành phần an toàn. Đồng thời kết hợp với các hoạt chất hỗ trợ có lợi khác để nâng cao giá trị dược liệu. Thảo dược sẽ là nguyên liệu sản xuất thuốc đông dược hiệu quả, an toàn. Tuy nhiên, cần cân nhắc chọn nhà cung cấp nguyên liệu dược phẩm uy tín, đảm bảo các tiêu chí về chất lượng, thời hạn sử dụng. Hy vọng những chia sẻ trên đây sẽ hữu ích cho bạn đọc khi chọn thảo dược nguyên liệu bào chế thuốc.